Entego ·
E-ticaret yasal zorunluluklar, internetten satış yapan her işletmenin yerine getirmesi gereken temel kurallardır: ETBİS kaydı, mesafeli satış sözleşmesi ve ön bilgilendirme formu, tüketicinin 14 günlük cayma hakkı, KVKK kapsamında kişisel verilerin korunması, ticari elektronik ileti için İYS onayı ve her satışa fatura. Bu kurallar yalnız büyük mağazalar için değil, ilk siparişini alan küçük satıcı için de geçerlidir.
Bu yazı genel bir yol haritasıdır, hukuki danışmanlık değildir. Mevzuat zaman içinde güncellenir; kendi durumunu güncel mevzuatı mali müşavirinle ve gerektiğinde bir hukukçuyla doğrula. Aşağıda her başlığı sade bir dille ve uygulanabilir adımlarla topladık.
ETBİS kaydı nedir, kimler yaptırmalı?
ETBİS, Elektronik Ticaret Bilgi Sistemi'nin kısaltmasıdır. İnternet üzerinden mal ya da hizmet satan işletmelerin bu sisteme kayıt olması zorunludur. Kayıt, e-Devlet üzerinden yapılır; işletme bilgileri, alan adı ve satış kanalları sisteme girilir.
Kendi siten varsa alan adını kaydetmen gerekir. Yalnız pazaryerinde satış yapıyorsan da durumunu kontrol etmelisin; pazaryeri satıcılarının yükümlülükleri ayrı düzenlenmiş olabilir. Bilgilerin değiştiğinde, örneğin yeni bir alan adı açtığında ya da adres değiştirdiğinde kaydını güncellemeyi unutma.
Kayıt işlemi çoğu satıcı için birkaç dakikalık bir iştir, ama atlandığında ileride sorun çıkarabilir. Sanal POS başvurusunda ya da bir denetimde kaydının olup olmadığı sorulabilir. Bu yüzden siteni yayına almadan önce ETBİS kaydını tamamlamak, açılış kontrol listesinin ilk maddelerinden biri olmalıdır.
Mesafeli satış ve cayma hakkı
Tüketiciyle internet üzerinden yapılan satışlar mesafeli satıştır ve tüketiciyi koruyan özel kurallara tabidir. Sitende şu metinler bulunmalı ve sipariş öncesinde müşteriye gösterilmelidir:
- Ön bilgilendirme formu: Satıcı bilgileri, ürünün temel özellikleri, toplam fiyat, ödeme ve teslimat koşulları, cayma hakkı bilgisi.
- Mesafeli satış sözleşmesi: Siparişle birlikte müşterinin onayladığı sözleşme.
- İade ve cayma koşulları: Müşterinin ürünü nasıl ve hangi süre içinde iade edebileceği.
- Satıcı bilgileri: Unvan, adres, iletişim bilgileri ve vergi bilgileri gibi kimlik bilgileri.
Tüketicinin cayma hakkı 14 gündür. Bu süre içinde tüketici gerekçe göstermeden ürünü iade edebilir. Kişiye özel üretilen ürünler gibi bazı istisnalar vardır ama hangi ürünün istisna sayıldığını mevzuattan ve gerekirse bir hukukçudan teyit etmelisin. İade kargosunun kimin tarafından karşılanacağı ve para iadesinin süreci de mevzuatla belirlenir; bu kuralları güncel metinden kontrol et.
Uygulamada en çok sorun, iade sürecinin müşteriye net anlatılmamasından çıkar. İade adresini, iade kargosunun nasıl gönderileceğini ve paranın hangi yolla iade edileceğini açıkça yaz. Gelen iadeleri kayıt altına al; ürünün hangi durumda geri geldiğini fotoğrafla belgelemek, olası bir anlaşmazlıkta işini kolaylaştırır. Pazaryerinde satıyorsan iade süreci büyük ölçüde pazaryerinin kurallarıyla yürür, ama yükümlülük yine satıcı olarak sende kalır.
KVKK kapsamında neler yapmalısın?
Müşterilerinin adını, adresini, telefonunu ve e-postasını işlediğin an Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamına girersin. Temel yükümlülükler şunlardır:
- Aydınlatma metni: Hangi veriyi, hangi amaçla topladığını, kimlerle paylaştığını ve müşterinin haklarını açıkla.
- Açık rıza: Sözleşmenin ifası dışında kalan işlemler, örneğin pazarlama amaçlı kullanım için ayrı ve açık onay al.
- Çerez politikası: Sitende zorunlu olmayan çerezler için kullanıcıya bilgi ver ve tercih imkânı sun.
- Veri güvenliği: Yetkisiz erişime karşı önlem al, verilere yalnız gereken kişilerin ulaşmasını sağla.
- Başvuru yolu: Müşterinin verisiyle ilgili talebini iletebileceği bir iletişim kanalı belirle.
VERBİS kaydı gibi bazı yükümlülükler işletmenin büyüklüğüne ve faaliyetine göre değişir. Kayıt zorunluluğunun seni kapsayıp kapsamadığını güncel düzenlemeden ya da bir uzmandan öğren.
İYS ve ticari elektronik ileti
Müşterilerine kampanya, indirim ya da tanıtım amaçlı SMS, e-posta veya arama yapacaksan bu ticari elektronik iletidir. Ticari elektronik ileti göndermek için alıcının onayı gerekir ve bu onaylar İleti Yönetim Sistemi, yani İYS üzerinden kayıt altına alınır.
Uygulamada şunlara dikkat et: Onayı açık ve ayrı bir kutucukla al, önceden işaretli kutucuk kullanma. Aldığın onayları İYS'ye ilet. Her iletide müşterinin kolayca ret hakkını kullanabileceği bir yol sun. Sipariş bilgilendirmesi, kargo takip mesajı gibi işlem amaçlı iletiler ticari ileti sayılmaz, ama bunların içine kampanya eklersen ileti ticari hale gelebilir.
İzinleri dağınık tutmak en sık hatadır. Bir kısmı sitedeki üyelik formunda, bir kısmı e-posta programında, bir kısmı da müşteri listesinin tutulduğu bir tabloda kalırsa kimin onay verdiğini, kimin geri çektiğini takip etmek zorlaşır. İzinleri tek bir yerde toplamak ve ret talebini hızla işlemek, hem yasal riski hem de müşteri şikâyetini azaltır.
Fatura ve vergi tarafı
Her satışın faturası kesilmelidir. Son tüketiciye ve e-Fatura sistemine kayıtlı olmayan alıcılara e-Arşiv, kayıtlı mükelleflere e-Fatura düzenlenir. Elektronik belgeye geçiş zorunluluğu, vergi kesintileri ve beyan yükümlülükleri işletmenin durumuna göre değişir. Burada oran ya da eşik vermiyoruz; bu konuları güncel mevzuatı mali müşavirinle doğrula.
Kısa bir başlangıç kontrol listesi: vergi kaydını yaptır, ETBİS'e kayıt ol, yasal metinleri siteye ekle, KVKK aydınlatma metnini ve çerez bilgilendirmesini yayınla, pazarlama izinlerini İYS'ye bağla, fatura düzenini kur.
ENTEGO ile nasıl yapılır?
ENTEGO bu yükümlülüklerin operasyon tarafını tek panelde toplar. e-Fatura ve e-Arşiv faturayı senin kendi entegratörünle keser, kesmeden önce çift fatura olup olmadığını denetler ve kesilen faturayı ön muhasebeye işler. Pazaryerlerinden gelen iade talepleri de aynı panelden izlenir; böylece cayma hakkı kapsamındaki iadeleri takip etmek kolaylaşır.
Verilerin Türkiye'de tutulur, her gün yedeklenir ve tek tıkla dışa aktarılabilir; paketin düşse bile verin silinmez. Ayrıntılar için güvenlik ve finans ve e-belge sayfalarına bakabilir, sorularını destek üzerinden 7/24 WhatsApp hattına iletebilirsin.
Sık sorulan sorular
Yalnız pazaryerinde satış yapıyorsam ETBİS kaydı gerekir mi? E-ticaret yapanlar için ETBİS kaydı zorunludur, ancak pazaryeri satıcılarının yükümlülük ayrıntıları ayrı düzenlenmiş olabilir. Kendi durumunu güncel mevzuattan ve mali müşavirinden teyit etmelisin.
Cayma hakkı süresi ne kadardır? Tüketicinin mesafeli satışlarda cayma hakkı 14 gündür. Bazı ürün türleri istisna sayılabilir; hangi ürünlerin istisna olduğunu güncel mevzuattan kontrol et.
Kargo bilgilendirme SMS'i için İYS onayı gerekir mi? Yalnız sipariş ve kargo durumunu bildiren işlem amaçlı mesajlar ticari ileti sayılmaz. Mesaja kampanya ya da tanıtım eklersen ileti ticari hale gelir ve onay gerekir.
KVKK aydınlatma metni ile açık rıza aynı şey mi? Hayır, aydınlatma metni müşteriyi verilerin nasıl işlendiği konusunda bilgilendirir. Açık rıza ise pazarlama gibi belirli işlemler için müşterinin ayrıca verdiği onaydır.
Etiketler: e-ticaret yasal zorunluluklar · etbis · mesafeli satış · kvkk · iys · cayma hakkı